Kendi uzmanınız mı, OSGB mi: hangisi size uygun

İşveren, iş güvenliği uzmanı ve işyeri hekimi görevlendirme yükümlülüğünü birden fazla yolla yerine getirebilir. En sık karşılaşılan iki yol, bu kişileri kendi bünyesinde istihdam etmek ya da bir ortak sağlık ve güvenlik biriminden (OSGB) hizmet almaktır.

Biz bir OSGB'yiz, dolayısıyla bu konuda taraf sayılırız. Yine de her işyeri için doğru yanıtın OSGB olmadığını biliyoruz. Aşağıda iki seçeneği artıları ve eksileriyle anlatmaya çalıştık.

Mevzuat hangi seçenekleri tanıyor

6331 sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu'na göre işveren, gerekli niteliklere sahip kişileri kendi çalışanları arasından görevlendirebilir. İşyerinde bu niteliklere sahip kişi yoksa hizmeti OSGB'den alabilir.

Küçük ve az tehlikeli işyerlerinde, belirli koşulları taşıyan işverenin bu hizmetleri kendisinin üstlenebilmesi de mümkündür. Bu seçeneğin kapsamı ve koşulları çalışan sayısına ve tehlike sınıfına göre değişir; işyeriniz için geçerli olup olmadığını birlikte değerlendirebiliriz.

Hangi yolu seçerseniz seçin değişmeyenler

Karar vermeden önce neyin değişmediğini bilmek gerekir. Aşağıdaki konular iki seçenekte de aynıdır.

• İşverenin sorumluluğu devam eder. Uzmanı kendiniz çalıştırmanız ya da OSGB'den hizmet almanız, iş sağlığı ve güvenliği yükümlülüklerinizi başkasına devretmez.
• Asgari hizmet süresi aynıdır. Çalışan başına ayda en az; az tehlikeli sınıfta 10, tehlikeli sınıfta 20, çok tehlikeli sınıfta 40 dakika iş güvenliği uzmanı hizmeti gerekir. İşyeri hekimi için bu süreler 5, 10 ve 15 dakikadır.
• Uzmanın sınıfı tehlike sınıfına göre belirlenir: çok tehlikeli işyerinde (A), tehlikeli işyerinde en az (B), az tehlikeli işyerinde en az (C) sınıfı uzman görev yapar.
• Görevlendirme, Bakanlığın İSG-KATİP sistemi üzerinden kayda geçer.
• Risk değerlendirmesi, eğitimler, sağlık muayeneleri, acil durum planı ve tatbikat yükümlülükleri aynen geçerlidir.

Kendi uzmanınızı istihdam etmek

Bu seçenekte uzman ya da hekim sizin çalışanınızdır. Çalışan sayısı ve tehlike sınıfı yükseldikçe gereken süre artar; belirli bir büyüklükten sonra mevzuat tam süreli görevlendirme ister. Tam süreli görevlendirme gereken işyerlerinde işveren, işyeri sağlık ve güvenlik birimi kurar.

• Artısı: uzman her gün işyerindedir, süreci, makineleri ve çalışanları yakından tanır.
• Artısı: ani değişikliklere ve günlük sorulara yerinde ve hemen yanıt verilir.
• Artısı: büyük ve çok tehlikeli işyerlerinde gereken süre zaten tam zamanlı bir kadroya karşılık gelir.
• Eksisi: izin, hastalık ve işten ayrılma dönemlerinde hizmetin kesintiye uğramaması için ayrıca çözüm bulmanız gerekir.
• Eksisi: küçük işyerlerinde gereken süre birkaç saatle sınırlıdır; tam zamanlı bir kadro bu ihtiyacın üzerinde kalır.
• Eksisi: işe alım, sözleşme, İSG-KATİP işlemleri ve mesleki gelişimin takibi sizdedir.
• Eksisi: işyerinin çalışanı olan uzmanın, yönetime karşı bağımsız değerlendirme yapması zaman zaman zorlaşabilir.

OSGB'den hizmet almak

Bu seçenekte uzman ve hekim OSGB'nin personelidir; işyerinize hesaplanan süre kadar gelir. Hizmetin sürekliliğinden OSGB sorumludur.

• Artısı: uzman, hekim ve gerektiğinde diğer sağlık personeli tek sözleşmeyle sağlanır.
• Artısı: yalnızca ihtiyacınız olan süre kadar hizmet alırsınız.
• Artısı: görevli kişi değiştiğinde yenisinin görevlendirilmesi OSGB'nin işidir.
• Artısı: farklı sektörlerde çalışan bir ekibin deneyiminden yararlanırsınız.
• Artısı: dışarıdan gelen kişi, işyerindeki alışkanlıklara içeriden bakan birine göre daha mesafeli değerlendirme yapabilir.
• Eksisi: uzman her gün işyerinde değildir; ziyaretler arasında günlük gözetim sizin ekibinizde kalır.
• Eksisi: işyerini tanıması, sizin çalışanınız olan birine göre daha uzun sürer.
• Eksisi: hizmetin niteliği OSGB'den OSGB'ye değişir; yalnızca fiyata bakarak seçim yapmak, kâğıt üzerinde kalan bir hizmetle sonuçlanabilir.

Kimler için hangisi uygun

Kesin bir kural yok, ancak genel eğilim şöyledir. Çalışan sayısı yüksek, çok tehlikeli sınıfta ve vardiyalı çalışan tesislerde gereken süre tam zamanlı kadroya ulaşır ya da yaklaşır; bu işyerlerinde kendi uzmanını istihdam etmek çoğu zaman daha anlamlıdır. Küçük ve orta ölçekli işyerlerinde gereken süre ayda birkaç saat ile birkaç gün arasındadır; bu işyerleri için OSGB genellikle daha uygun yoldur.

İki yol birlikte de kullanılabilir. Kendi iş güvenliği uzmanı olan bir işyeri, hekim hizmetini OSGB'den alabilir. Kendi ekibi olan büyük bir tesis ise mevcut uygulamalarını dışarıdan bir gözle inceletmek için 3. göz denetim hizmetine başvurabilir.

Kararsızsanız çalışan sayınızı ve faaliyet alanınızı bize iletin. Size düşen asgari süreleri hesaplar, kendi uzmanınızı istihdam etmenizin daha doğru olduğunu düşünüyorsak bunu da söyleriz.